Werken in de toekomst: 4 scenario's

Hoe ziet werken er in 2035 uit? Een trendanalyse.

De toekomst van werk is de afgelopen tijd een hot topic. Er wordt veel over gesproken, nagedacht, gespeculeerd en geschreven. Eén van de recentste onderzoeken van RSA's Future Work Centre uit maart dit jaar bekijkt die toekomst van een ander perspectief. En dat is volgens ons het belichten waard. Het Britse onderzoeksbureau RSA noemt hun grootste missie "21st century enlightenment". Door middel van onderzoek en het bouwen van netwerken willen ze mensen helpen om samen te werken aan een "blloeiende toekomst". 

Het rapport, gepubliceerd in samenwerking met Arup, beweert verder te kijken dan de sensationele onderwerpen zoals automatisering en kunstmatige intelligentie. Volgens de onderzoekers worden deze onderwerpen in de media sterk gedomineerd. Vooral doordat velen kunstmatige intelligentie zien als een 'technologie voor algemene doeleinden', zoals elektriciteit, dat alle aspecten van ons leven zal veranderen - in zowel negatieve als positieve zin. Maar andere technologieën, zoals e-commerce en Internet of Things, kunnen net zo veel impact hebben. Daarnaast wordt er volgens hen te veel gefixeerd op automatisering in de zin dat het alarmerend veel banen van mensen zal overnemen. Het kan de future of work op veel meer manieren veranderen: denk aan monitoring van gebouwen, beveiliging van luchthavens en werving van werknemers. "De meesten van ons hebben de verhalen gehoord: de studie van de universiteit van Oxford, waarin beweerd werd dat 35% van de banen verloren gaat aan automatisering. Dit soort alarmerende (of in andere gevallen opwindende) visioenen zijn vaak oppervlakkig", aldus Asheem Singh van RSA. Het rapport omschrijft vier toekomstscenario's aan de hand van technologische en maatschappelijke ontwikkelingen. 

The Big Tech Economy

In deze wereld ontwikkelen technologieën in rap tempo: van zelfrijdende auto's tot additieve productie (denk aan 3D-printen). Dit machinetijdperk zorgt voor grote verbeteringen in productkwaliteit en openbare diensten, terwijl de productie- en transportkosten zakken. Werkloosheid en economische onzekerheid groeit en een handvol Amerikaanse en Aziatische tech-giganten gaan er met de meeste winst vandoor. Het tempo is zo hoog dat werknemers en vakbonden verrast worden en bijna niet in staat zijn om te reageren op ontwikkelingen - en dus machteloos zijn. 

The Precision Economy

Een toekomst van hyper-beveiliging. Technologische vooruitgang is gematigd. Bedrijven gebruiken sensoren om objecten, mensen en het milieu constant te monitoren en analyseren. Ratingssystemen doordringen de werkplek. Sommigen zien het als invasief: de macht van werknemers wordt minder en concurrentie op de werkvloer groter. Anderen zien het positiever: een samenleving waar inspanning genereus wordt beloond is iets moois, toch? Een hypergeconcentreerde samenleving leidt tegelijkertijd tot minder verspilling en een beter milieu. 

“Vind de juiste balans tussen de succesfactoren.”

The Exodus Economy

Deze wereld wordt gekenmerkt door economische stagnatie. Een economische crisis (zoals we in 2008 zagen) droogt de financiering op innovatie op. Dat heeft ook effect op de beroepsbevolking: minder productiviteit en minder beloning. Werknemers verliezen het vertrouwen in kapitalisme, waardoor andere economische modellen interesse winnen. Organisaties proberen de behoefte van mensen in voedsel, energie en economie te voorzien. Sommige mensen worstelen met geldgebrek en anderen ontdekken een zelfvoorzienend leven en trekken weg uit de stad.

The Empathy Economy

Een maatschappelijk-bewuste toekomst, met redelijke technologische ontwikkelingen die kritisch door de maatschappij beoordeeld worden. Tech bedrijven zijn zelfregulerend en werken met externe belanghebbenden samen om nieuwe producten te maken die werken op ieders voorwaarden. Automatisering vindt op bescheiden niveau plaats en wordt zorgvuldig beheerd in samenwerking met werknemers en vakbonden. Door hoge werkgelegenheid stroomt geld door naar ‘empathiesectoren’ zoals onderwijs, zorg en cultuur. Een veelal omarmde trend, die wel een nieuwe uitdaging meebrengt: emotionele arbeid. Hoe gaan we daar mee om?

Vind je het interessant om meer te lezen over deze toekomstbeelden? Het Engelstalige trendrapport zoomt in op impactvolle technologische en maatschappelijke ontwikkelingen. En ieder scenario wordt uitgebreid besproken: welke impact zal het hebben op onze samenleving?

Technologieën in 2030...
Lees artikel